سندرم درد منطقه ای پیچیده

سندرم درد منطقه ای پیچیده نوع نامتداولی از درد مزمن است که معمولا در یک بازو یا پا ایجاد میشود. سندرم درد منطقه ای پیچیده معمولا پس از یک جراحت، جراحی، سکته مغزی یا حمله قلبی ایجاد میشود اما درد با شدت آسیب اولیه تناسب ندارد. علت سندرم درد منطقه ای پیچیده مشخص نیست.

سندرم درد منطقه ای پیچیده (CRPS) که به آن سندرم دیستروفی رفلاکس سمپاتیک نیز گفته میشود، یک درد مزمن است که در آن پالسهای عصبی زیادی به ناحیه تحت تاثیر ارسال میشود. کارشناسان معتقدند این وضعیت در نتیجه اختلال عملکرد سیستم عصبی محیطی یا مرکزی رخ میدهد.

 

سندرم درد منطقه ای پیچیده

سندرم درد منطقه ای پیچیده یک درد مزمن است که در اکثریت موارد در یکی از دست یا پاها ایجاد میشود و معمولا پس از یک آسیب یا تروما در آن عضو تجربه میشود. اعتقاد بر این است که این وضعیت در اثر آسیب یا اختلال عملکرد سیستم عصبی مرکزی رخ میدهد.  سیستم عصبی مرکزی از طناب نخاعی، مغز و سیستم عصبی محیطی از عصبهایی که سیگنالها را از مغز و طناب نخاعی به سایر بخشهای بدن میرسانند، تشکیل شده است. سندرم درد منطقه ای پیچیده با درد طولانی مدت یا شدید و تغییرات خفیف تا شدید رنگ پوست، دمای پوست و یا تورم در ناحیه تحت تاثیر مشخص میشود.

این دو نوع سندرم درد منطقه ای پیچیده که به آنها سی آر پی اس نوع یک و سی آر پی اس نوع دو گفته میشود، علائم و درمانهای یکسان دارند. نوع دوم که سابقا به آن causalgia گفته میشد، برای بیمارانی استفاده میشود که آسیبهای عصبی در آنها تایید شده است. افرادی که آسیب عصبی در آنها تایید نشده به عنوان سی آر پی اس یک دسته بندی میشوند. سی آر پی اس نوع ۱ در اثر واقعه زیان بخش اولیه مانند تصادف، آسیب بافت نرم یا عدم تحرک مانند شانه های منجمد،  ایجاد میشود. سی آر پی اس نوع ۲ با آسیب عصبی مشخص، شناسایی میشود. علائم سی آر پی اس از نظر شدت و طول مدت متفاوت است. مطالعات نشان میدهند بیشتر موارد آن خفیف بوده و افراد به تدریج و به مرور زمان بهبود می یابند. در موارد شدید فرد ممکن است بهبودی نیافته و ناتوانی های بلند مدت را تجربه کند.

سندرم درد منطقه ای پیچیده

علامت کلیدی این وضعیت درد طولانی مدت است که ممکن است پیوسته بوده و در برخی افراد شدید و آزار دهنده باشد. درد ممکن است همانند حس سوزش تجربه شود یا به گونه ای باشد انگار کسی دست یا پای فرد بیمار را فشار میدهد. درد ممکن است گسترش یافته و تمامی عضو را درگیر نماید حتی اگر آسیب تنها در یک انگشت اتفاق افتاده باشد. درد گاهی اوقات ممکن است به سمت مقابل نیز امتداد یابد. اغلب افزایش حساسیت در ناحیه تحت تاثیر مانند حساسیت به لمس یا تماس نیز وجود دارد.

 

سندرم درد منطقه ای پیچیده

افرادی که دچار سندرم درد منطقه ای پیچیده میشوند ممکن است تغییرات پیوسته یا متناوب در دما و رنگ پوست و تورم عضو تحت تاثیر را نیز تجربه کنند. این به علت ناهنجاری گردش خون است که در اثر آسیب دیدن عصبهای کنترل کننده گردش خون و دما اتفاق افتاده است. دست یا پای تحت تاثیر ممکن است در مقایسه با عضو سمت دیگر گرمتر یا سردتر باشد. پوست این ناحیه نیز ممکن است تغییر رنگ داشته و کبود، آبی، قرمز یا زرد باشد.

 

سایر ویژگیهای متداول سندرم درد منطقه ای پیچیده

  • تغییر در بافت پوست در ناحیه تحت تاثیر ، ممکن است پوست نازک و براق به نظر برسد

سندرم درد منطقه ای پیچیده

  • تغییر الگوی تعریق در ناحیه تحت تاثیر یا پیرامون آن
  • تغییر در الگوی رشد مو و ناخن
  • سفتی مفاصل تحت تاثیر
  • مشکلاتی در حرکت و هماهنگی عضلات با کاهش توانایی حرکت عضو تحت تاثیر

حرکت غیر طبیعی در عضو تحت تاثیر، اغلب حالت بدنی غیر طبیعی ثابت (دیستونی) اما ممکن است رعشه یا تکانهای شدید نیز در عضو تحت تاثیر وجود داشته باشد

 

درمان‌های سندرم درد منطقه‌ای پیچیده شامل موارد زیر هستند:

۱- درما‌ن‌های دارویی درمان‌های سندرم درد منطقه‌ای پیچیده شامل موارد زیر هستند:

۱- درما‌ن‌های دارویی: شامل استفاده از داروهایی همچون ضد التهاب‌های غیراستروئیدی، داروهای ضد افسردگی، داروهای ضد تشنج و حتی مخدرها، بلوک کننده‌های کانال کلسیم، آنتاگونیست‌های کانالNMDA، کلسیتونین و بیفسفوناتها.

۲- درمان‌های غیردارویی: افزایش فعالیت حرکتی به‌صورت گام به گام در اندام درگیر و نیز، فیدبک بینایی از طریق آیینه و انجام حرکات فیزیوتراپی بهعنوان قدم اول درمان توصیه شده است.

از درمان‌های غیردارویی دیگری همچون اکسیژن هایپرباریک در درمان سندرم درد منطقه‌ای پیچیده استفاده شده است که در مطالعات محدودی به‌صورت تصادفی و دوسوکور موجب کاهش درد و ادم بیماران شده است.

۳-درمان‌های مداخله‌گرانه شامل موارد زیر میباشد:

– بی‌حسی منطقه‌ای داخل وریدی

– بلوک‌های سمپاتیک

– تحریک طناب نخاعی(SCS): شامل استفاده از داروهایی همچون ضد التهاب‌های غیراستروئیدی، داروهای ضدافسردگی، داروهای ضد تشنج و حتی مخدرها، بلوک کننده‌های کانال کلسیم، آنتاگونیست‌های کانالNMDA، کلسیتونین و بیفسفوناتها .

۲- درمان‌های غیردارویی: افزایش فعالیت حرکتی به‌صورت گام به گام در اندام درگیر و نیز، فیدبک بینایی از طریق آیینه و انجام حرکات فیزیوتراپی بهعنوان قدم اول درمان توصیه شده است.

از درمان‌های غیردارویی دیگری همچون اکسیژن هایپرباریک در درمان سندرم درد منطقه‌ای پیچیده استفاده شده است که در مطالعات محدودی به‌صورت تصادفی و دوسوکور موجب کاهش درد و ادم بیماران شده است.

۳-درمان‌های مداخله‌گرانه شامل موارد زیر میباشد:

– بی‌حسی منطقه‌ای داخل وریدی

– بلوک‌های سمپاتیک

– تحریک طناب نخاعی(SCS)

 

 

درباره دکتر علی نقره کار

فلوشيپ فوق تخصصي درد از دانشگاه علوم پزشكي ایران، بورد تخصصي آنستزيولوژي و مراقبتهاي ويژه از دانشگاه علوم پزشكي تهران، بازرس انجمن رژيونال آنستزي و درد ايران (ISRAPM)، مدیر داخلی مجله علمی - پژوهشی بیهوشی

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *